GOŁKOWSKA Wanda

Wanda Gołkowska urodziła się w 1925 roku w Rzeszowie, zmarła w 2013 roku. Od 1946 roku studiowała polonistkę na Uniwersytecie we Wrocławiu oraz malarstwo w tamtejszej Państwowej Wyższej Szkole Sztuk Plastycznych (obecnej ASP). W 1952 roku obroniła dyplom w pracowni Eugeniusza Gepperta. Następnie rozpoczęła pracę pedagogiczną na macierzystej uczelni, uzyskując ostatecznie tytuł profesorski (1991). Była współzałożycielką powstałej w 1959 roku grupy Poszukiwania Formy i Koloru, uczestniczyła w międzynarodowym ruchu mail artu, inicjowała pokaźną ilość przedsięwzięć artystycznych i⠀wystaw. Współpracowała z wrocławską Galerią Pod Moną Lisą Jerzego Ludwińskiego.

Wanda Gołkowska realizowała się na wielu polach działalności artystycznej. Zajmowała się malarstwem, rysunkiem i sztuką konceptualną, uprawiała mail art oraz projektowała formy przestrzenne.

Na fali „odwilży” w latach 50. artystka odeszła od figuratywizmu na rzecz abstrakcji. W tym okresie, nazywanym przez samą artystkę „spontanicznym” inspirowała się malarstwem materii i informelem. Tworzyła reliefowe obrazy strukturalne oraz kolaże, do tworzenia których wykorzystywała portrety i⠀fragmenty tekstów. Z czasem kompozycje prac Wandy Gołkowskiej stały się bardziej uporządkowane. W latach 60. artystka poszła krok dalej i⠀zaczęła tworzyć trójwymiarowe obrazy-obiekty.
Ostatecznie formy przestrzenne zdominowały sztukę Wandy Gołkowskiej na przełomie lat 60. i 70. Ten okres w swojej sztuce artystka nazwała „refleksyjnym”. W 1968 roku sformułowała koncepcję dzieła sztuki jako „układu otwartego”, wykorzystującego ruch i przypadek. Prace tytułowała jako „formy otwarte”, które komponowała z ram i zawieszanych na nich plansz i klocków. Był to też etap dominacji twórczości konceptualnej i tworzenia prac dyskursywnych, prowadzących dialog z tradycyjnym postrzeganiem dzieła sztuki.
W latach 80. malarka wróciła do medium, jakie stanowi płaszczyzna płótna, ograniczyła też środki wyrazu artystycznego. Wykonywała obrazy w nurcie abstrakcji geometrycznej o zwięzłej, precyzyjnie ukształtowanej kompozycji oraz oszczędnej formie i gamie kolorystycznej. Celem artystki było przekazanie emocji, ale nie w sposób ekspresjonistyczny, a intelektualny. W obrazach z tego okresu nierzadko pojawiały się elementy wykorzystywane przez Wandę Gołkowską we wcześniejszych etapach jej twórczości, z tym, że zostały one spłaszczone do drugiego wymiaru. W drugiej połowie lat 90. w obrazach artystki nasiliły się inspiracje czerpane z natury – tematem dzieł stały się abstrakcyjne, linearne pejzaże, po raz kolejny komponowane z⠀geometrycznych, uporządkowanych, monochromatycznych płaszczyzn geometrycznych i linii.
W swoim dorobku artystycznym malarka sporadycznie wracała do sztuki figuratywnej, czego przykład może stanowić cykl symbolicznych obrazów „Strachy polskie” (1981-1983). Sama artystka unikała jednoznacznego przypisania swojego dorobku artystycznego do konkretnego nurtu, raczej mówiła, że bliska jej jest minimalizacja środków.

Wanda Gołkowska była jedną z pierwszych w Polsce przedstawicielek sztuki konceptualnej i op-artu, czynną współtwórczynią polskiej neoawangardy. Jej twórczość była wyrazem przekonania o przypadkowości postrzegania dzieła sztuki, które jest zależne od otoczenia samego obiektu, m. in. od światła czy rozlegających się wokół dźwięków. Podkreślała również znaczenie odbiorcy dzieła. Dla artystki, co znamienne zresztą dla całego ruchu konceptualizmu, ważniejsza od ostatecznego dzieła była idea i proces twórczy.

W 2006 roku malarka została odznaczona Złotą Odznaką Związku Polskich Artystów Plastyków.

Artystka wystawiała swoje prace na wielu wystawach indywidualnych (np. Zielona Góra 1959; Poznań 1966; Lublin 1970; Bergamo 1988; Fulda 1990; Lublin 2002) oraz ponad 300 ekspozycjach zbiorowych (m.in. Arsenał, Warszawa 1955; Wrocław 1959, 1961, 1969, 1970, 1980, 1981, 1989-90, 1992, 2002, 2003, 2008; Paryż 1967; Edynburg 1972; Chicago 1995; Katowice 2004) w Polsce i za granicą. Obrazy Wandy Gołkowskiej znajdują się m.in. w zbiorach Muzeum Narodowego w Warszawie, Krakowie, Wrocławiu, Poznaniu, Katowicach i Bydgoszczy, w Muzeum Architektury we Wrocławiu, w⠀Muzeach Okręgowych w⠀Lublinie, Koszalinie, Legnicy, Sanoku, oraz w licznych ośrodkach sztuki w Niemczech, Szwecji, Francji, Holandii.

 

ARTYSTKA O SZTUCE

"Opowiadam się w tej chwili za układami otwartymi. (...) Układ otwarty jest przeciwieństwem idealistycznej koncepcji sztuki - dążenia do jednego, absolutnego, idealnego rozwiązania, przeciwieństwem tradycyjnego pojęcia stabilności dzieła - zakłada, że istnieje matematycznie określona/nieograniczona ilość zmian, wynikająca z przesunięć mechanicznych, ruchu widza, wprowadzenia ruchu fizycznego, wprowadzenia ruchu światła. Daje odbiorcy możliwość aktywnego włączenia się w akcję. Artysta przeprowadza wybór, decyduje i przewiduje."

Źródło: Culture.pl

 

"Sztuka jest nieustanną polemiką, dyskusją ze sobą, ciągłą przemiennością, ciągiem twórczym, który realizuje się w czasie. MIĘDZYCZAS - to okres, w⠀którym powracam do poprzednich przemyśleń, sygnałów - aby posiadając dystans, uzyskać rozbieg, dynamikę, potrzebną do przeskoczenia mojej dzisiejszej postawy (...)."

Źródło: Culture.pl

 

Poszukujemy prac artystki

 

Aktualnie nie posiadamy prac tego artysty

Zapisz się do newslettera - dowiesz się pierwszy o dodaniu nowych prac tego artysty

Jeżeli chcą Państwo sprzedać jego prace prosimy o kontakt