KANTOR Tadeusz

KANTOR Tadeusz

KANTOR Tadeusz BIO

Tytuł:Ruchy płaszczyzn (1967-1968)
Technika:flamaster, papier
Wymiary:34,7 x 64 cm
52 x 80 cm (z oprawą)
Uwagi:
Aukcja
KANTOR Tadeusz
KANTOR TadeuszKANTOR Tadeusz

KANTOR Tadeusz BIO

Tytuł:Przekroje profile – cięcia i podziały (1967-1968)
Technika:flamaster, tempera, papier
Wymiary:35 x 50,5 cm (wymiary pracy)
66 x 79 cm (wymiary z oprawą)
Uwagi:
zapytaj o cenę
KANTOR Tadeusz

KANTOR Tadeusz BIO

Tytuł:Wykroje wycięcia (1967-1968)
Technika:flamaster, tempera, papier
Wymiary:35 x 38,5 cm
66,7 x 70 cm (wymiary z oprawą)
Uwagi:
zapytaj o cenę

TADEUSZ KANTOR - NOTA BIOGRAFICZNA

Tadeusz Kantor urodził się w 1915 roku w Wielopolu Skrzyńskim, zmarł w 1990 r. w Krakowie. Był artystą wszechstronnym: odnajdywał się nie tylko w sztukach plastycznych, ale także w reżyserii, scenografii, teorii sztuki oraz happeningu i projektach environments, których był w Polsce prekursorem (“Panoramiczny happening morski", Plener Koszaliński w Osiekach – 1967, "Wystawa Popularna", Galeria Krzysztofory - 1966). Studiował w krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych pod kierunkiem Karola Frycza. W tym samym czasie wystawił w Efemerycznym Teatrze Marionetek swój pierwszy spektakl „Śmierć Tintagilesa”. W latach 1948-49 i 1967-69 pracował jako pedagog na macierzystej uczelni. W 1945 roku zajął stanowisko kierownika malarni w Starym Teatrze. Artysta był założycielem teatru Cricot 2., który stanowił kontynuację przedwojennego teatru założonego przez Józefa Jaremę.

Po wojnie Kantor współtworzył Grupę Młodych Plastyków oraz drugą Grupę Krakowską (m.in. Kazimierz Mikulski, Jerzy Nowosielski, Tadeusz Brzozowski, Maria Jarema). Tadeusz Kantor eksperymentował z nowymi technikami i tendencjami. W 1945 roku wspólnie z Mieczysławem Porębskim stworzył manifest "spotęgowanego realizmu". Śledził nowe nurty w sztuce, analizował je i przetwarzał we własnej twórczości. Artysta uważał, że ważna jest niezależność od ideologii politycznej. W okresie realizmu socjalistycznego sam wycofał się z życia artystycznego.

Twórczość malarską można podzielić na kilka okresów. Początkowo Kantor tworzył obrazy figuratywne o ciemnej kolorystyce wywodzące się z kubizmu. Pod wpływem stypendium w Paryżu w 1947 roku artysta za pośrednictwem malarstwa Roberta Matty zainteresował się surrealizmem, co znalazło swój wyraz w bezkształtnych istotach będących w tamtym okresie bohaterami jego prac. Kolejna zmiana nastąpiła w drugiej połowie 50. lat kiedy Kantor malował obrazy taszystowskie, wywodzące się z amerykańskiego action painting. W tamtym czasie dla artysty ważny był nie tylko sam obraz, ale także proces jego powstawania. Zwrotem w twórczości były tworzone półprzestrzenne asamblaże i ambalaże. Artysta wykorzystywał w nich przedmioty codziennego użytku jak stare koperty, parasole, ubrania. W swoich pracach odwoływał się czasem do malarstwa przedstawiającego, czego przykładem może być „Ambalaż Hołdu Pruskiego wg Matejki” wykonany w 1975 na wystawę w Sukiennicach lub „Infantka” z 1966 roku inspirowana „Portretem Infantki Małgorzaty” Diego Velazqueza.

Należy wspomnieć, że twórczość malarska Kantora była ściśle związana z teatrem. Przykładem jest powstała po spektaklu "Umarła Klasa" seria prac pod tym samym tytułem. Innym cyklem funkcjonującym na pograniczu sztuk jest „Dalej już nic” składający się z serii malowanych postaci ludzkich z doczepionymi atrapami ubrań i kończyn, które artysta umieścił na kółkach dzięki czemu powstały ruchome obiekty trudne do jednoznacznego zaklasyfikowania będące swoistymi autoportretami artysty w różnych okresach życia tworzące razem coś na kształt „wizualnej biografii”.

 

TEKSTY NA TEMAT TWÓRCZOŚCI ARTYSTY

"Był ostatnim naprawdę wielkim artystą z rodu awangardzistów. "artystą końca XX wieku", jak zatytułowali poświęconą mu książkę Francuzi. Tacy jak on, nieliczni, przesądzali o europejskości polskiej kultury. Wbrew logice historii, niekiedy wbrew nam samym. Jego biografia rozpina się symbolicznie wśród największych historycznych konwulsji epoki; urodził się wkrótce po wybuchu I wojny światowej, zmarł, gdy żywa była jeszcze była euforia wiosny narodów po zburzeniu berlińskiego muru. Jego dzieło, malarskie i teatralne, wyraziło prawdę naszych czasów: wieku Golgoty Ludów, miażdżących jednostkę totalitaryzmów - ale także powszechnej ideologizacji i komercjalizacji sztuki, spektakularnych, masowych akcji pod sztandarami awangardy."

Krzysztof Pleśniarowicz, "Kantor Artysta końca wieku", Wydawnictwo Dolnośląskie, Wrocław 1997, s. 281-282.

 

„Tadeusz Kantor wyraźnie zastrzegł się, że w swych poszukiwaniach nie dąży bynajmniej do teatru „plastycznego”. Plastyka w jego środowisku – choć występuje jako środek wyrazu na równi niemal ze słowem i aktorem – pozostaje ciągle tylko jednym ze środków wyrazu, i to bynajmniej nie najważniejszym. Istotnie, mimo że twórcy „Cricot 2” – Tadeusz Kantor, Kazimierz Mikulski i Maria Jaremianka są malarzami, widać najwyraźniej, że w tym wypadku chodzi im nie o eksperyment, który mieściłby się w malarskich poszukiwaniach, a o teatr w pełnym tego słowa znaczeniu. (...)

Cricot energicznie przeciwstawiał się teatrowi psychologicznemu, eliminując z widowiska wszelkie pozostałości „mistycznego seansu” – odsuwa więc na drugi plan aktora, akcentuje programowo stronę plastyki sceny. Aktor podporządkowany zostaje efektom wizualnym – wyraz sceniczny osiągnąć ma on przede wszystkim marionetkowym ruchem i maską. (...) Kantor starannie eliminuje z widowiska wszelki naturalizm. Kontakt między bohaterami sztuki osiągnięty jest całkiem inaczej niż w realistycznym teatrze – nie wzrokiem, czy bezpośrednim gestem a poprzez podobieństwo lub kontrast ruchu, podobieństwo lub kontrast barwy i kształtu kostiumu.”

Andrzej Osęka, „Cricot 2”, Przegląd Artystyczny, nr 2/1956, s. 90-96.

 

WYBRANE WYSTAWY

 
1990 - Wielki Krzyż Zasługi Republiki Federalnej Niemiec za znaczący wpływ wywarty na współczesną sztukę w Europie i za zasługi w ożywieniu obrazu kulturalnego RFN;
1989 - Komandor Orderu Sztuki i Literatury, Francja;
1986 - Nagroda krytyków nowojorskich za najlepszy spektakl na Brodwayu (reżyseria i gra aktorów); Nagroda "Targa Europea" nagroda przyznawana wybitnym przedstawicielom kultury i nauki w Europie, Włochy;
1985 - Legia Honorowa, Francja;
1982 - Dyplom Ministra Spraw Zagranicznych za upowszechnianie kultury polskiej za granicą;
1981 - Nagroda Ministra Kultury i Sztuki I stopnia w dziedzinie teatru za twórczość scenograficzną;
1980 - Nagroda OBIE (USA) - nagroda krytyków nowojorskich, przyznawana za najlepszy spektakl grany na Broadwayu, a także off- i off- off-Broadway - za rok 1979 za wystawienie "Umarłej klasy";
1978 - Nagroda im. Rembrandta przyznawana przez międzynarodowe jury Fundacji im. Goethego w Bazylei za rzeczywisty wkład w kształtowanie obrazu sztuki naszej epoki; Nagroda za najlepszy spektakl "Umarłą klasę", Caracas;
1977 - Nagroda krytyki im. Norwida za "Umarłą klasę";
1976 - Nagroda im. Boya za "Umarłą klasę"; Nagroda honorowa za przedstawienie "Umarłej klasy" na 17. Festiwalu Polskich Sztuk Współczesnych we Wrocławiu.

 

poszukujemy prac artysty